| |
|
|
| |
|
|
| |
 |
|
Bebek tüm hamileliğiniz süresince amniyon
kesesi adı verilen bir kese içinde gelişimini sürdürür. Bu kesenin
içi amniyon sıvısı adı verilen bir sıvı ile doludur. Amniyon sıvısı
durağan bir sıvı olmayıp sürekli emilim ve yapım halinde bulunur.
Sıvının ana kaynağı bebeğin akciğerleri ve boşaltım sistemidir.
Bu sıvı aynı zamanda bebekten dökülen hücreleri de içerir. Bu hücreler
bebeğin tüm hücreleri ile aynı genetik yapıya sahip olduklarından
incelenmeleri bebeğin genetik durumu hakkında bilgi verir. |
|
|
| |
|
|
| |
|
|
| |
Amniyosentez
bebeğinizin içinde yüzdüğü amniyon sıvısından ince bir iğne yardımıyla
örnek alınması demektir. En sık uygulanan anne karnında tanı yöntemlerinden
birisidir. İlk kez 1882 yılında fazla olan amniyon sıvısının miktarını
azaltmak için uygulanmıştır. Daha sonraları ise kan uyuşmazlığı olan
çiftlerde bebeğin etkilenme derecesini saptamak için ya da erken
doğum tehditi olgularında bebeğin akciğer olgunlaşmasının yeterli
olup olmadığını değerlendirmek amacıyla kullanım alanı bulmuştur.
Günümüzde ise başta bebekteki bazı doğum defektlerini ve genetik
bozuklukları saptamak olmak üzere pek çok nedenle gebeliğin ikinci
trimester'ında uygulanan bir testtir. Tıp alanında ve gebelik takibinde
pek çok modern gelişme lmasına rağmen amniyosentez hala daha en yeterli
bilgiyi sağlayan mühim bir testtir. |
|
| |
|
|
| |
Amniyontez Tavsiye Edilen Durumlar; |
|
| |
|
|
| |
o İleri Anne Yaşı: Down sendromu başta olmak üzere
bazı genetik hastalıkların görülme riski kadının yaşı ile paralel olarak
artış göstermektedir. Eğer anne adayının yaşı beklenen doğum tarihinde
35 ya da daha fazla olacak ise amniyosentez yapılması önerilir. İleri
anne yaşı en sık amnyosentez önerilen durumdur. |
|
| |
|
|
| |
o Bilinen Genetik Bir Hastalık Varlığı: Anne ya da baba adayında,
ya da yakın akrabalarında bilinen genetik bir hastalık varsa amniyosentez
önerilir. Bazı metabolik hastalıklar kalıtsal geçiş gösterir. Anne
ya da babada hastalık olmamasına karşın bunlar taşıyıcı olabilirler
ve sorunu bebeklerine aktarabililirler. Her iki ebeveyneden de hastalıklı
gen geldiğinde bebekte hastalık ortaya çıkar. Bu gibi duruların araştırılmasında
amniyosentez yararlı olabilir. Akdeniz anemisi gibi hastalıklar ise
bazı bölgelerde çok sık görülür. Bu gibi durumların varlığında da amniyosentez
bebeğin hastalık taşıyıp taşımadığını anlamak için yararlı olabilir.
Bir diğer konu da akraba evlilikleridir. Akraba evliliklerinde çiftin
her ikisinin de taşıyıcı olma olasılıkları normal topluma göre daha
yüksek olduğundan bbekte hastalık görülme riski yüksektir ve bu nedenle
amniyosentez önerilebilir. Bu grup hastalarda amniyosentez şart değildir.
Şart olan hamilelik öncesi ya da erken dönemde genetik danışmanlıktır.
Genetik uzmanı sizden ve eşinizden detaylı bir öykü alarak risk oranınızı
belirler ve amniyosenteze gerek olup olmadığına karar verir. |
|
| |
|
|
| |
o Pozitif Öykü: Daha önceki bir hamilelik genetik bir sorun nedeni
ile sonlandırıldıysa ya da nöral tüp defekti, spina bifida gibi doğum
defektli bir bebek öyküsü varsa sonraki hamileliklerde amniyosentez
önerilir. |
|
| |
|
|
| |
o Ultrasonografide Anomali Saptanması: Hamilelik takibi sırasında
yapılan rutin ultrason incelemelerinde anomali saptanması varlığında,
anomali ile birlikte görülebilecek genetik bozukluk riskine göre amniyosentez
önerilebilir. |
|
| |
|
|
| |
o Pozitif Tarama Testi: Günümüzde genetik hastalıklar ve anomaliler
açısından yüksek risk taşıyan hamilelikleri saptamak amacıyla bazı
testler her hamile kadında rutin olarak uygulanmaktadır. Bu testlerden
en sık kullanılan üçlü tarama testidir. Tarama testleri adından da
anlaşılabileceği gibi anomali varlığını belirtmez sadece yüksek risk
altındaki kişileri işaret eder. Bu testlerin pozitifi çıkması durumunda
kesin tanıya ulaşmak amacıyla amniyosentez önerilir. |
|
| |
|
|
| |
o Akciğer Gelişiminin Değerlendirilmesi: Erken
doğum riski olan, ya da hamileliğin devamının anne ya da bebek açısından
risk oluşturduğu durumlarda amnyon sıvısından örnek alınarak lesitin/sfingomeyelin
gibi bazı maddelere bakılarak akciğer olgunlaşmasının tamamlanıp tamamlanmadığında
karar verilebilir. Yenidoğan yoğun bakım şartları günümüzde çok iyi
düzeye gelmiştir. Ülkemizde de iyi merkezlerde 24-25 haftalık bebekler
yaşatılabilmektedir. Bu nedenle akciğer gelişimi değerlendirmek amacıyla
amniyosentez uygulaması artık eskisi kadar popüler değildir. |
|
| |
|
|
| |
o Polihdramniyos: Amniyon sıvısının normalden fazla
olması durumunda anne adayını rahatlatmak amacıyla amniyosentez yapılarak
bir miktar sıvı alınabilir. |
|